poniedziałek 3 października 2022     Teresa, Gerard, Bogumił
eGorzowska - internetowy dziennik Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej
szukaj    szukaj szukaj
Gontowiec Podróżny BLOG

« powrót
Roch i Roszek
eGorzowska - 11833_lLcjeDDhDjsYhAjrWPLl.jpg

16 sierpnia oznacza, że nie wiadomo kiedy minęła nam połowa miesiąca. Warto zadbać, by dzień mijał sympatycznie, bowiem stara prawda głosi, iż „Na święty Roch, jaki dzień, taka noc”.

W dawnym kalendarzu rolniczym dzień św. Rocha oznaczał początek jesiennej orki („Od świętego Rocha na polu socha”), a o tym, że trwa czas zbiorów, przypominały przysłowia: „Na święty Roch w stodole groch”, „Po Rochu najesz się grochu” oraz „Na św. Roch w stodole groch. Groch do stodoły, podwieczorek do komory”. Z tego ostatniego można wyciągnąć wniosek, że pracownicy sezonowi nie byli już tak bardzo potrzebni, a i dzień roboczy skrócił się do tego stopnia, że z posiłków gwarantowanych, pozostał im już jedynie obiad.

Do licznych niegdyś w tym dniu odpustów nawiązywało przysłowie „O świętym Rochu strzelaj bez prochu”.

Do św. Rocha orędowały osoby mające problemy z kolanami i chorobami skóry, ale wzywany był przede wszystkim dla ochrony przed zarazą, dlatego jego kult rozpowszechnił się głównie w dobie licznych epidemii. Na drzwiach włoskich domów wypisywano litery VSR (Vivat Sanctus Rochus) wierząc, że pozwoli to mieszkańcom pozostać w zdrowiu.

W 1713 r. założono w Wilnie zgromadzenie zakonne rochitów (Bracia Miłosierdzia od św. Rocha), którego celem było ratowanie dotkniętych morowym powietrzem i chowanie zwłok. Braciszkowie składali specjalne ślubowanie, a dla odróżnienia od innych zakonników nosili czarne czapki i krótkie czarne płaszcze z wyszytą na nich czaszką. Członkowie zgromadzenia założycielskiego tak gorliwie spełniali swoje obowiązki, że wszyscy wymarli podczas zarazy w 1753 r. W innych miejscach klasztory rochitów działały jeszcze przez prawie 100 lat.
W Polsce najstarszą kaplicę ku jego czci ufundowano w Oławie w 1385 roku. Działały liczne bractwa, powoływane dla pomocy w chorobach. Teatry jezuickie wystawiały sztuki o jego życiu. Często opowiadano w nich historię o tym, jak wkrótce po śmierci Rocha, z żalu za nim zdechł również jego pies Roszek i stanął u boku swego pana w momencie, kiedy ten miał przekraczać niebiańską bramę. Ponieważ św. Piotr nie zgodził się, by zwierzę weszło do raju, Roch i jego czworonożny towarzysz wrócili na ziemię, by tam „ich cienie dokonywały cudów i uzdrawiały ludzi od wścieklizny”. Na wieść o tym Bóg zapragnął ich zobaczyć, zezwolił więc świętemu klucznikowi, by wyjątkowo wpuścił przez wrota także psa, a wtedy posypała się lawina próśb. Pierwszy z petycją wystąpił św. Piotr, prosząc o wpuszczenie koguta, który skłaniając go do skruchy, uratował jego duszę. Potem pojawił się Jonasz wstawiający się za goszczącym go przez trzy dni we własnym brzuchu wielorybem, Noe z gołębicą, która przyniosła mu gałązkę oliwną, Eliasz z krukiem karmiącym go na pustyni, Hubert z jeleniem niosącym na głowie krzyż, Franciszek z wilkiem, ptakami i rybami, Antoni z mułem, który przykląkł przed hostią i wielu innych świętych ze swoimi pupilami. No i cóż miał zrobić Bóg? Uśmiechnął się i rzekł, że każdy bez wyjątku, wprowadzić może z sobą zwierzę, które było mu przyjacielem.

Zapewne dlatego po dzień dzisiejszy odbywają się w niektórych miejscowościach odpusty św. Rocha, podczas których uroczyście błogosławione są zwierzęta, kiedyś głównie inwentarskie, dziś także wszystkie bez wyjątku domowe pupile. W Polsce najsłynniejszy jest odpust obchodzony od ponad 300 lat w wielkopolskim Mikstacie (pow. ostrzeszowski). W 2015 r. został nawet wpisany na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego. Często biorą w nim udział czworonożni goście z coraz odleglejszych terenów, oczywiście ze swoimi właścicielami.

W ikonografii św. Roch przedstawiany jest zazwyczaj z aniołem, torbą, kijem i psem. Patronuje stolarzom, wolarzom, chorym, aptekarzom, lekarzom, ogrodnikom, rolnikom, brukarzom i więźniom oraz szpitalom. Wzywano go w obronie przed wścieklizną i uważano za opiekuna zwierząt domowych, orędowano do niego w czasie epidemii, zwłaszcza dżumy. Dawniej w dzień jego wspomnienia rozniecano ognie, w których palono palmy wielkanocne i zioła z ubiegłorocznych obchodów Matki Boskiej Zielnej, potem trzykrotnie przepędzano bydło przez dym, a węgielki z ogniska zabierano do domów aby chroniły od nieszczęść i pomagały w leczeniu chorób .

Figury świętego często umieszczano na łąkach, bo stamtąd mógł najlepiej opiekować się bydłem. Z kolei w stajniach wieszano obrazki z Rochem. W niektórych kościołach pod wezwaniem św. Rocha w dzień jego święta rozdawany był (i jest) poświęcony "chlebek św. Rocha".

Na dzisiejszym zdjęciu wczorajsza scenka sprzed niewielkiego kościółka w dolnośląskim Jankowie. Piesek nie chciał odejść od furtki, zupełnie, jakby czekał na nadchodzące święto. Tu jednak odpustu św. Rocha nie będzie, czternastowieczna świątynia nosi bowiem wezwanie św. Michała Archanioła.



Tekst i foto Maria Gonta


16 sierpnia 2022 08:00, admin ego
« powrót
Dodaj komentarz:

Twoje imię:
 
Wchodzą zmiany
Od soboty, 1 października, zmieniają się rozkłady jazdy linii tramwajowych oraz autobusowych. Od 1 października br. zmienione zostaną: rozkłady linii tramwajowych nr ... <czytaj dalej>
Nie powinno zabraknąć gazu
W czwartek (22 września) zebrała się Regionalna Rada ds. Energetyki przy Marszałku Województwa Lubuskiego. Tematem spotkania było zapewnienie bezpieczeństwa dostaw ... <czytaj dalej>
Powiatowa Społeczna Rada
do Spraw Osób Niepełnosprawnych
21 września o 12.00 prezydent Gorzowa Jacek Wójcicki i wiceprezydent Małgorzata Domagała spotkali się z Powiatową Społeczną Radą do Spraw ... <czytaj dalej>
Zawyją syreny
Urząd Wojewódzki w Gorzowie informuje. W najbliższy czwartek (22 września 2022r.) w godzinach 12.00-12.30 przeprowadzona zostanie głośna próba syren alarmowych. W miastach ... <czytaj dalej>
Przeglądaj cały katalog lub dodaj swoją firmę
"Leon" Firma Handlowo-Usługowa Transport-Spedycja N. Rudic

ul. Kombatantów 34 lok. 411, Gorzów Wlkp.
tel. 603 808 864
branża: Transport samochodowy <czytaj dalej>
Biuro Usług Rzeczoznawczych

ul. Brauna 26, Gorzów Wlkp.
tel. 95 723 83 06
branża: Rzeczoznawcy <czytaj dalej>
"Enter" Sp. z o.o.

ul. Pomorska 34, Gorzów Wlkp.
tel. 95 732 32 17
branża: Klimatyzacja - instalacja, serwis <czytaj dalej>

Kalendarium eventów
« październik 2022 »
P W Ś C P S N
     
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
      
dodaj: imprezy@egorzowska.pl
Mała wielka sprawa
eGorzowska - adminfoto_hanna.jpg
Hanna Kaup:
Przegraliśmy
Niedawno pisałam tekst o instalacji artysty plastyka Jerzego Gąsiorka. Nosił tytuł „Powinnością artysty jest protestować”. Zachęcałam do obejrzenia i refleksji nad tym, co dzieje się za naszą wschodnią granicą. Niestety. ... <czytaj dalej>
Gorzowskie drzewa w obiektywie
Prezydent Miasta Gorzowa Wielkopolskiego w ramach kampanii edukacyjno-informacyjnej „ZazieleńMY Gorzów” <czytaj dalej>
Uwaga konkurs: Lubuska pocztówka z wakacji
Jeszcze tych zdjęć za wiele nie ma. Ale lubuskie jest <czytaj dalej>

aktualnie nie ma żadnej czynnej sondy
Robisz zdjęcia? Przyślij je do nas foto@egorzowska.pl
eGorzowska - csc_0199.jpg
admin ego:
Twój habitat
3 października. No i zapowiadanego deszczu wczoraj nie było, a ... <czytaj dalej>
admin ego:
Nie jedź szybciej, niż Twój Anioł Stróż...
2 października. Dzisiejszy przedświt nie tak piękny jak wczorajszy. Zabrakło ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Twój ślad w Internecie
W kwietniu 2022 r. Google dodał do swojej wyszukiwarki nowe ... <czytaj dalej>
admin ego radzi:
Wysokie ceny paliw w lubuskim
Czy to, w jakim województwie tankujemy auto, ma istotne znaczenia ... <czytaj dalej>
Blogujesz? Rób to lokalnie!
Wystarczy jedno kliknięcie w egoBlog
Masz problem?
Napisz do eksperta egoEkspert
Żadna sprawa nie zostanie bez odzewu. Daj znać na eGo Forum
Maria:
I niech mi tu Ktoś powie że w Gorzowie NIC SIĘ NIE DZIEJE,tak głoszą malkontenci. Wystarczy tylko bliżej się zainteresować a okazuje się że <czytaj dalej>
Anonim_3483:
Młodych niewielu. Bardziej ciekawie jest w piątek na bulwarze, mimo zimna, nie trzeba nakręcać się i nie być sobą. A ze zdjęć wynika, że ... <czytaj dalej>
Anonim_4242:
Duch starej biblioteki, powoli przechodzi do nowej. Haniu, bardzo to ładnie opisałaś i zdjęciami okrasiłaś… <czytaj dalej>
Anonim_9667:
Prostuje te "baby nz autobusy" dzisiaj jechał dziad (młody). Raz że ruszał jak cielak z dużym opóźnieniem, dwa na swiatłach czerwony <czytaj dalej>
Anonim_4984:
Antonio Vivaldi, Jerzy Hajduga, Jan Peszek i Oni: Marta Karmowska, Bartosz Bandura. „Koniec świata”. Sztuka sceniczna, impresja teatralna złożo <czytaj dalej>
 
eGorzowska.pl - e-gazeta Gorzowskiej Agencji Dziennikarskiej